تستوسترون

[صادق سلامی]

تستوسترون هورمون **** مردانه ای است که به فراوانی در بدن مردان یافت می شود و در بدن زنان نیز به مقدار کمی یافت می گردد.

نمونه های دارویی و سنتتیک این هورمون نیز که در قالب آمپول و به صورت استرهای مختلف عرضه می شود به فراوانی در پرورش اندام مورد استفاده قرار می گیرد.
ارزش این هورمون در بدن آدمی و مخصوصا در پرورش اندام به اندازه ای است که از افزاینده های ترشح این هورمون به عنوان مکمل های غذایی نیز بهره گرفته می شود.
از پیش هورمون هایی که در اثر اثر کردن آنزیم های بدن بر این مواد به این هورمون تبدیل می شوند نیز به عنوان موادی که تا دیروز مجاز بود و امروزه غیر مجاز شمرده می شود برای بالا بردن سطح سرمی این هورمون در خون و برای تشدید رشد عصلانی استفاده می شود.
سایر استروئیدهایی هم که مصرف می کنید در اغلب موارد از مشتقات این هورمون مردانه هستند که با اندکی تغییر و در قالب قرص و آمپول به بازار دارویی و بازار زیر زمینی دارویی عرضه می شود.
مصرف نمونه های خارجی و دارویی این هورمون میزان ترشح طبیعی این هورمون در بدن را به شدت تحت تاثیر قرار داده و کم می کند.
از بارترین علایم بروز این حالت نیز کوچک شدن و به تحلیل رفتن **** هاست که اغلب بدن کاران سطوح بالا با آن درگیر هستند و با وجود اینکه از برخی داروها برای افزایش ترشح طبیعی این هورمون در بدن و برای کاستن از تاثیر منفی استروئیدها در این زمینه می توان استفاده کرد ولی با این حال در اغلب موارد شاهد افت محسوس ترشح طبیعی هورمون تستوسترون در بدن و تبعات منفی آن هستیم.
یکی از عمده دلایلی که بدن استوپ کرده و رشد عضلانی متوقف می شود پایین بودن سطح ترشح این هورمون در بدن است که معمولا در شرایطی که فرد بدن خود را در دوره های ممتد با استروئیدها بمباران کرده باشد رخ می دهد و در برخی موارد نیز عدم رشد عضلانی به دلیل پایین بودن طبیعی ترشح این هورمون در بدن دیده می شود.
ترشح کافی تستوسترون در بدن علاوه بر اینکه لازمه رشد و بلوغ **** و بروز صفات مردانه است لازمه افزایش حجم عضلانی و افزایش قدرت بدنی نیز محسوب می شود.
از این رو میزان تستوسترون ترشح شده در بدن را نیز همواره باید با استفاده از آزمایشات تشخیص طبی سنجیده و بررسی کرد تا مبادا دچار افت شده و مشکلات ثانویه را رقم بزند.
در میان تست هایی که در آزمایشگاه های تشخیص طبی گرفته می شود تست تستوسترون نیز یکی از مهم ترین است تست ها بوده است که این شماره از این سری مقالات را به این مسئله اختصاص داده ایم.

Total testosterone

این تست در متون پزشکی به Total testosterone نیز آورده شده است و از جمله تست های مرتبط با این تست می توان به این موارد اشاره کرد:
ü Follicle stimulating hormone (FSH)
ü luteneizing hormone (LH),
ü *** hormone binding globulin (SHBG)
ü Free and bioavailable testosterone

از تست تستوسترون برای بررسی کلی هورمونی بدن در مردان و در پسربچه ها و حتی در زنان استفاده می شود و ورزشکاران پرورش اندام نیز برای بررسی شرایط عمومی بدن و برای بررسی تاثیر دوره های استروئیدی بر ترشح هورمون های **** و برای ریشه یابی افت حجم و استوپ عضلانی از این تست استفاده می کنند و یا دست کم باید استفاده کنند.

موارد استفاده
در این قسمت از مقاله به برخی از موارد استفاده این تست اشاره ای خواهیم داشت:
ü بررسی دلیل بلوغ های زود رس که در برخی موارد در پسر بچه ها دیده می شود و جنبه ناهنجاری و بیماری هورمونی دارند.
ü بررسی و ریشه یابی دلیل بلوغ های دیر رس و یا ناقص که در برخی موارد در اثر ترشح ناکافی این هورمون و یا در اثر دیگر اختلالات هورمونی در بدن دیده می شود.
ü از این تست ها برای بررسی و کشف دلایل ضعف های بیمارگونه و غیر طبیعی **** مردانه نیز استفاده می شود و حتما می دانید که افت میزان ترشح هورمون تستوسترون در بدن مردانه به شدت بر عملکرد **** مردان تاثیر گذار بوده است.
ü از این تست برای بررسی دلایل ناباروری در مردان و حتی برای بررسی دلایل ناباروری زنان نیز استفاده شده است.
ü برای بررسی وضعیت کارکرد و عملکرد **** ها نیز از این تست می توان استفاده کرد.
ü این تست برای افرادی که دوره های سنگین استروئیدی رفته و بدن را با استروئیدها بمباران کرده اند ضروری است هر چند استفاده از این تست به صورت دوره ای برای افرادی که دچار مشکلات و ضعف مردانه بوده و یا در سنین کهولت قرار دارند نیز توصیه شده است.
ü از این تست در شرایط پر مویی و در شرایطی که بدن افراد اعم از زن و مرد با رشد شدید و غیر طبیعی موهای زاید درگیر است نیز استفاده های تشخیصی شده است.

پر مویی
پر مویی عارضه ای است که به نظر می رسد مختص مردان باشد ولی زنان نیز در برخی موارد از این مشکل رنج می برند و یکی از عمده دلایل این عارضه و این مشکل نیز ناهنجاری های هورمونی و ترشح بیش از حد هورمون تستوسترون در بدن مردان و ایضا زنان بوده است.
لازم به ذکر است که پر مویی اگر در بدن مردان رخ داده باشد در اصطلاح پزشکی به نام hirsutism و masculinization نیز شناخته می شود و بروز این عارضه در بدن زنان را نیز به نام virilization می شناسند.

دوره های استروئیدی
گفتیم این تست برای افرادی که دوره های سنگین استروئیدی رفته یا می روند مخصوصا در مقطع زمانی پس از دوره که فرد باید وارد دوره پاکسازی بدن شود الزامی است ولی در مواردی غیر از این مورد نیز این تست درخواست می شود.
این مقاله متعلق به بانک مقالات پایگاه تخصصی پرورش اندام و ورزش های قدرتی به آدرس پاوربیلدینگ دات آی آر powerbuilding.ir می باشد. تمامی این مقالات با اخذ مجوز از وزارت فرهنگ و ارشاد جمهوری اسلامی ایران، پیشتر در قالب کتاب چاپ و منتشر گردیده است و بدیهی است هر گونه کپی برداری و استفاده کلی و جزئی از این مقالات در کتاب ها، سایت ها، وبلاگ ها، نشریات و غیره بدون اجازه کتبی از مدیر سایت حتی با ذکر منبع نیز ممنوع بوده و افراد خاطی قویاً تحت پیگرد قانونی قرار خواهند گرفت.

تاخیر در بلوغ
زمانی که بلوغ پسربچه ها به عقب افتاده و روند طبیعی خود را طی نمی کند این تست به همراه تست FSH و LH درخواست می شود.
اگرچه تفاوت های بین افراد در رسیدن به بلوغ وجود دارد و این تفاوت ها نیز کاملا طبیعی است ولی در برخی موارد افرادی را می بینید که بسیار دیرتر و کندتر از آنچه که باید به بلوغ برسند می رسند و در این موارد این تست درخواست می شود.
در چنین مواردی علاوه بر اینکه فرد با بلوغ دیر رس دست به گریبان است اگر پرورش اندام کار باشد به دلیل پایین بودن سطح ترشح تستوسترون طبیعی در بدن معمولا با کندی رشد عضلات و یا حتی با رشد بسیار کند عضلات رو در روست.

راه خطا
سبک ممد کول و جعفر بازو در این قبیل موارد راه چاره را در بستن بدن به استروئید می بیند و لازم به ذکر است که در این سبک اصولا هر گاه کندی رشد عضلات رخ داده باشد دلیل هر چه باشد مهم نبوده و بررسی هم نمی شود و بستن بدن به سیل استروئید است که توصیه می شود.
بستن بدن به سیل استروئید به منظور غلبه بر کندی رشد عضلانی مخصوصا در شرایطی فرد به طور طبیعی با کمبود ترشح طبیعی تسوسترون در بدن رو در روست اگر چه در افزایش رشد عضلات و حتی در رسیدن به بلوغ زود رس معجزه می کند ولی فجایعی به مراتب دهشتناک تر از آنچه که در بدن افراد عادی و سالم رقم می زند را در بدن این افراد رقم می زند.
مختصر تستوسترونی که در بدن ترشح می شود نیز در اثر بمباران بدن با استروئید و تستوسترون کور می شود و فجایع بعدی از جمله تغییر خلق و خو و افت شدید قوای مردانگی و از دست رفتن شدید حجم و وزن و ... رقم می خورد.
جالب است بدانید بلوغ در بدن پسران معمولا از سن 10 سالگی و به صورت آرام و خفیف شروع می شود و این در حالی است که دختران معمولا در سنین پایین تر اولین نشانه های بلوغ را تجربه می کنند.

ناهنجاری های هورمونی
در برخی موارد که ناهنجاری های هورمونی موجب می شود تا فرد در سنی که باید به بلوغ کامل رسیده باشد بچه سال و بچه صف نشان می دهد نیز از این تست برای بررسی اوضاع تستوسترون سازی در بدن استفاده می شود.

سن و سطح تستوسترون
سطح ترشح تستوسترون ارتباط تنگاتنگی با سن آدمی دارد و به طور طبیعی می توان گفت زمانی که فرد پا به سن می گذارد با افت محسوس میزان ترشح تستوسترون رو در رو می شود و کاهش ترشح تستوسترون در بدن نیز معمولا به مشکلات ثانویه ختم می شود.

تستوسترون در بدن زنان
گفتیم که مقدار کمی تستوسترون در بدن زنان نیز یافت می شود و جالب است بدانید اگر همین مقدار کم نیز افت بکند فرد با مشکلات هیپوتالاموس رو در رو خواهد بود.

دلایل افت میزان تستوسترون
افت میزان تستوسترون در بدن و یا ترشح نشدن تستوسترون کافی در بدن دلایل مختلفی دارد که یک نمونه از این دلایل بستن بدن به استروئید است و از دیگر دلایل نیز می توان به عوامل و بیماری های ژنتیکی اشاره کرد.
از جمله این بیماری های ژنتیکی می توان به این موارد اشاره نمود:
ü سندروم Klinefelter
ü سندروم Kallman
ü سندروم Prader-Willi
ü myotonic dystrophy

myotonic dystrophy
نوعی بیماری هورمونی و عضلانی است که با افت شدید حجم عضلانی و از دست رفتن وزن بدن همراه است و در این موارد نیز از تست تستوسترون برای بررسی میزان ترشح این هورمون استفاده می شود.

الکلیسم
استفاده از الکل و استفاده از *****ات الکلی مضرات بی شماری دارد که به عنوان یکی از این انبوه مضرات می توان به صدمه دیدن **** ها و وارد شدن صدمات شدید به بافت های حساس **** ها اشاره کرد.
زمانی که بدن را با الکل بمباران می کنید گذشته از موارد و مسائل یاد شده که در مقالات قبلی به آنها اشاره کرده بودیم بافت های حساس **** ها نیز دچار مشکل شده و ترشح تسوسترون نیز در بدن به شدت کم شده و در نتیجه مشکلات ثانویه که کندی رشد عضلانی در پرورش اندام یک نمونه از آنهاست نیز در راه خواهد بود.
درست به این دلیل هم گفته می شود که الکل برای پرورش اندام کارانی که به رشد واقعی و به حجم عضلانی برتر می اندیشند حرام تر است!

بیماری های ویروسی
در برخی موارد دلیل صدمه دیدن بافت های حساس **** ها ورود ویروس به بدن می باشد به گونه ای که ویروس های وارد شده به بدن باعث وارد شدن صدمه به بافت های **** شده و نتیجه نیز به صورت کاهش شدید میزان ترشح تستوسترون بروز می کند.
در این مورد نیز فرد با افت شدید میل و قوای **** رو در رو شده و در صورتی که بدنساز باشد و بدن را با استروئید بمباران نکرده و یا کرده و پاکسازی را به درستی به جای آورده باشد نیز با استوپ کردن رشد رو در رو می شود و در اغلب موارد نیز علتی نیافته و باز راه به بیراهه ی استفاده های افراطی تر از استروئید می برد.
از جمله این بیماری های ویروسی که به ندرت نیز دیده می شود می توان به Mumps اشاره کرد که در طب فارسی آن را گوشک نیز نامیده اند.

افزایش بی رویه تستوسترون
کاهش میزان ترشح تستوسترون در بدن مردان گاه و بیگاه دیده می شود ولی در این میان در برخی موارد با بالا رفتن بی دلیل میزان ترشح این هورمون در بدن نیز رو در رو می شویم.
استفاده از تستوسترون و استروئیدها با بالا رفتن سطح سرمی تستوسترون در خون همراه می شود و استفاده از داروهایی همانند HCG و داروهای مشابه که برای پاکسازی پس از دوره مورد استفاده قرار می گیرد نیز موجب افزایش میزان ترشح طبیعی این هورمون در بدن می شود ولی گاه میزان ترشح این هورمون در بدن بدون اینکه این دلایل در بین باشد رخ می دهد.

نکته
در این قبیل موارد می توان از این نشانه به وجود و شکل گیری تومورهای **** و تومورهای غده فوق کلیوی که این غده نیز در اندازه های کمی هورمون تستوسترون آزاد می کند شک کرده و یا پی برد.

نکته
بالا رفتن سطح سرمی تسوسترون در بدن زنان نیز به عنوان یکی از نشانه های تومور تخمدان و تومور غده فوق کلیوی مد نظر قرار می گیرد.

مشکلات کبدی
علاوه بر الکلیسم، مشکلات کبدی نیز در برخی موارد به کاهش میزان ترشح هورمون تستوسترون در بدن ختم می شود و این در حالی است که سرطان پروستات نیز از جمله مواردی که به کاهش معنی دار ترشح این هورمون در بدن می انجامد.

نکته
زنانی که استروژن تراپی می کنند با به عبارت دیگر از استروژن هایی که به شکل دارو تهیه شده اند استفاده می کنند نیز با افزایش میزان ترشح هورمون تستوسترون در بدن مواجه می شوند.

نکته
مصرف داروهایی همانند کلوماید و باربیتورات ها نیز به افزایش سطح ترشح هورمون تستوسترون مخصوصا در بدن زنان ختم می شود.

راه حل
زمانی که تستوسترون بدن فردی پایین است و دلیل پایین بودن این تستوسترون نیز مربوط به بیماری خاصی نیست چه باید کرد؟
استفاده از فرم های تزریقی این هورمون مخصوصا زمانی که سطح ترشح تستوسترون در بدن پایین باشد موجب بالا رفتن سطح سرمی این هورمون می شود.
این امر هرگز بدن را تحریک به ترشح تستوسترون نمی کند و استفاده از این روش برای افرادی که در سنین بالا قرار دارند و **** ها قدرت لازم برای ترشح این هورمون را ندارند شاید بتواند قابل قبول باشد.
ولی برای افرادی که در سنین پایین هستند و مخصوصا برای افرادی که دلیل افت میزان ترشح تستوسترون در بدن آنها بمباران شدن بدن با استروئید است اصلا روش درستی نیست.
در این گونه مواقع می توان از داروها و حتی از مکمل های تحریک کننده بدن به ترشح تستوسترون استفاده کرد که نمونه دارویی آن را به نام HCG می شناسید و نمونه های مکملی آن نیز در بازار بافت می شود.
هورمون درمانی و تزریق تستوسترون در شرایطی که افراد به دلیل کهولت سن با افت میزان ترشح تستوسترون رو در رو شده اند گذشته از اینکه حجم از دست رفته عضلانی را تا حدودی باز می گرداند بلکه قوای تحلیل رفته **** را نیز تقویت کرده و به سفتی استخوان ها نیز کمک کرده و شرایط روحی وی را نیز بهبود می بخشد ولی افراط در این کار نیز جایز نیست هر چند در مورد این افراد نیز می توان از داروهای افزاینده ترشح تستوسترون و یا از مکمل هایی که برای این کار ساخته می شوند استفاده کرد.

هشدار
توجه داشته باشید که هورمون درمانی و تزریق تستوسترون مخصوصا در مورد افرادی که در سنین کهولت قرار دارند و همچنین تجویز تستوسترون به افراد بدنساز مسن که امروزه از سوی ممد کول و جعفر بازو به فراوانی صورت می گیرد خطر ابتلا فرد به بیماری های نظیر بزرگی و سرطان پروستات را افزایش می دهد.

نکته
شاید این سوال در ذهن شما نیز شکل گرفته باشد که آیا بررسی میزان ترشح تستوسترون در بدن زنان نیز الزامی است و یا ترشح و یا عدم ترشح در بدن این جنس اهمیتی ندارد؟
بالانس هورمونی در بدن این جنس نیز از اهمیت زیادی برخوردار است به این معنی که تعادل ترشح تستوسترون در بدن زنان نیز ضروری است.
افزایش بی رویه ترشح تستوسترون در بدن این افراد و همچنین مصرف نمونه های دارویی این هورمون موجب افزایش رشد موهای زاید و بروز صفات و ویژگی های مردانه در بدن این افراد شده و چهره رشت و زننده ای به این افراد می دهد.
برهم خوردن روند طبیعی ترشح تستوسترون در بدن این افراد و استفاده از نمونه های دارویی این هورمون همچنین با برهم خوردن نظم قاعدگی نیز همراه می شود.

تستوسترون و پر مویی
پرمویی همانگونه که ذکر شد مشکلی است که برخی از مردان و حتی زنان از این عارضه در رنج هستند و این موضوع ارتباط تنگاتنگی با هورمون مردانه تستوسترون دارد.
افرادی که از استروئیدها و از داروهای استروئیدی و از تستوسترون استفاده می کنند معمولا با افزایش رشد موهای زاید بدن از جمله های موهای درون دماغ مواجه می شوند که این مسئله گاه غذاب آور هم می شود و جالب است بدانید رشد موهای صورت و سر هم در اینگونه موارد افزایش می یابد.

نکته
هورمون تستوسترون در بدن تبدیل به هورمونی ثانویه می شود که این هورمون DHT نامیده می شود و این هورمون که اغلب در زیر بافت سر و در چربی زیر پوست سر نیز لانه می گزیند هورمونی است که موجب از بین رفتن پیاز موها شده و موجب ریزش مو در این ناحیه از بدن می شود.
به همین دلیل افرادی که دچار افزایش هورمون تستوسترون در بدن می شوند اگر چه با رویش موهای زاید در باقی قسمت های بدن در اثر بالا بودن تستوسترون در بدن می شوند ولی در اثر تبدیل شدن تستوسترون به DHT و در اثر ذخیره شدن DHT در زیر پوست سر با ریزش شدید موی سر نیز مواجه می گردند که شدت این تاثیر منفی بستگی مستقیم به ژنتیک نیز داشته است.
میزان تبدیل تستوسترون به DHT نیز بسته به ژنتیکی که افراد دارند در بدن افراد مختلف مغییر است.
برای کاستن از این اثر تستوسترون بر رشد موهای سر می توان از داروهایی که از تبدیل شدن تستوسترون به DHT جلوگیری می کنند استفاده کرد.
بارزترین و شاخصی ترین این داروها همان داروی شناخته شده پروپشیا یا فیناسترید است که در ایران نیز به راحتی قابل تهیه بوده است.

Free و Bioavailable
2 الی 3 درصد از تستوسترونی که در خون حضور دارد به صورت آزاد است و free تستوسترون نامیده می شود و الباقی این هورمون که در خون وارد می شود به صورت باند شده با پروتئین های خون دیده می شود.
پیوندی که بین تستوسترون و پروتئین های خون برقرار می شود پیوند استوار و محکمی نیست و به راحتی شکسته می شود.
واژه Bioavailable نیز درست به همین دلیل به تستوسترون های باند شده با پروتئین های پلاسما گفته می شود چرا که اگر چه با پروتئین های پلاسمای خون پیوند برقرار کرده اند ولی هر لحظه که لازم باشد در دسترس هستند.
مواظب بالانس هورمونی بدن خود باشید و از به همر ریختن آگاهانه و یا ندانسته آن که با مصرف داروهای استروئیدی رخ می دهد اکیداً خودداری کنید.

صادق سلامی

هرگونه استفاده محتوايي و هرگونه کپي برداري جزئي و کلي از مطالب اين سايت در نشريات، وبلاگ ها و سايت ها و غيره ممنوع است.